Quay lại Quay lại

[Thông tin] Bỏ túi cách xếp bàn cờ tướng đơn giản, dễ dàng

Thời gian
13/01/2021 • 07:55:41 AM

Thú chơi cờ tướng là một hình thức giải trí vừa tao nhã, vừa trí tuệ khi không chỉ dành cho tầng lớp quý tộc như nhiều thú vui khác mà còn là thú chơi quen thuộc của tầng lớp lao động bình dân. Chơi cờ tướng không chỉ để phân cao thấp mà còn là một cách luận bàn nhân tình thế thái cũng như chia sẻ quan điểm, lối sống. Hôm nay, banthe24h.vn xin gửi đến các bạn đọc cách xếp bàn cờ tướng đơn giản nhất cũng như điểm lại một vài thông tin về cờ tướng nhé.

1. Giới thiệu chung về cờ tướng 

“Quan kỳ bất ngữ chân quân tử/ Hạ thủ vô hồi đích trượng phu”) 

(Xem cờ không nói mới là quân tử/ Đánh cờ không hoãn mới đúng là trượng phu)

Đây là hai câu thơ thất ngôn quen thuộc chỉ người chơi cờ tướng. Trước tiên, cùng xem lại lịch sử hình thành của môn thể thao trí tuệ này nhé. 

1.1. Lịch sử hình thành và phát triển cờ tướng

Theo nhiều nghiên cứu, cờ tướng đã ra đời từ thế kỷ I TCN, là thú vui của Mạnh Thường Quân. Năm 569 trong cuốn sách “Tượng kinh” dó Bắc Chu Vũ Đế viết, dân gian đã được phổ biến nhiều hơn loại hình giải trí này. 

Lịch sử hình thành và phát triển cờ tướng
Lịch sử hình thành và phát triển cờ tướng

Cờ tướng được đặt tên xuất phát từ cái tên “tượng kỳ” - tức cờ hình tượng do người Trung Hoa đặt do bàn cờ chơi với nghĩa hình tượng. Sau khi du nhập về Việt Nam, nó được chuyển tên thành cờ tướng do trong bàn cờ quân tướng là quan trọng nhất. Trò chơi mô phỏng chiến thuật đánh trận ngày xưa của các tướng sĩ Trung Hoa thời Chiến Quốc. Đây là loại cờ phổ biến tại các nước châu Á như Trung Quốc, Việt Nam, Đài Loan, Singapore… 

1.2. Luật chơi cờ tướng

Ván cờ gồm 2 đối thủ: quân đen - quân trắng hoặc quân xanh - quân đỏ,... tùy theo từng bộ cờ. Ban đầu, trong ván cờ sẽ có 32 quân cờ, mỗi người sẽ được chia 16 quân với 7 loại riêng biệt. Các quân đi trong từng lượt được đặt ở giao điểm các đường trên bàn cờ, quân Pháo được nhảy qua 1 ô khi ăn quân, các quân Tướng, Sĩ, Tượng bị giới hạn bởi các cung, sông.

 Luật chơi cờ tướng
 Luật chơi cờ tướng

Mỗi người sẽ có chiến thuật và cách chơi khác nhau hướng đến cùng mục đích là chiếu bí và bắt Tướng của đối phương.  

2. Nhận biết quân cờ tướng

Tên quân cờ mỗi bên có thể được viết khác nhau theo ký hiệu chữ Hán, nhưng cách đi và chức năng thì đều giống nhau. Sau đây sẽ là giá trị và số lượng của các quân cờ tướng.

- Tướng: mỗi bên có 1 quân - tướng được chốt chặt trong cung, có 2 sĩ và tượng canh gác 2 bên

Tướng chỉ được đi ngang hoặc đi dọc trong phạm vi cung tướng. Tuy là quân tối quan trọng cần bảo vệ nhưng xét khả năng chiến đấu đây lại là quân cờ yếu nhất do chỉ đi được nước một cũng như bị giới hạn bởi các cung. Nhưng tùy từng chiến thuật, đặc biệt ở tình huống cờ tàn đòn lộ mặt tướng lại vô cùng mạnh, có thể nói sánh ngang với quân xe. 

Nhận biết quân cờ tướng
Nhận biết quân cờ tướng

- Sĩ: mỗi bên có 2 quân

Quân sĩ được xếp sát với quân tướng. Giống như tướng, sĩ chỉ có thể đi từng bước một. Đặc biệt, sĩ di chuyển theo đường chéo trong cửu cung. Do đó, sĩ chỉ di chuyển và đứng tại 5 điểm nên xét trong cả bàn cờ, đây là quân cờ yếu nhất. Tuy nhiên, chức năng lớn nhất của sĩ là bảo vệ tướng. Chính vì vậy nếu đối phương còn đủ 2 xe hoặc có xe, mã, tốt hợp lực tấn công trong khi bên mình mất sĩ được coi là vô cùng nguy hiểm. Khi cờ tàn còn pháo, sĩ được dùng làm ngòi để pháo tấn công. 

- Tượng: mỗi bên có 2 quân 

Tương đương giá trị trong cờ vua, tượng được xếp đứng cạnh quân sĩ. Tượng di chuyển theo đường chéo hình vuông gồm 2 ô cờ, không được đi qua sông, chỉ được đứng lại bên sông để bảo vệ vua. Trên bàn cờ có 7 điểm tượng có thể di chuyển và đứng lại tại đó. Nước đi của tượng bị coi không hợp lệ khi có 1 quân cờ chặn đường, khi đó vị trí cản được gọi là mắt tượng. Một tốt qua sống sẽ đổi được 1 sĩ hoặc 1 tượng.

- Xe: mỗi bên có 2 quân

Trong bàn cờ tướng, xe đi và ăn 1 đường thẳng hoặc ngang. Đây là điểm tương tự giữa quân xe trong cờ tướng và quân xe trong cờ vua. Với năng lực kiêm cả công lẫn thủ, xe được coi là quân cờ mạnh nhất. Đơn xe sát vạn - một quân xe có thể triệt hạ cả vạn địch thủ. Giá trị của 1 quân xe được tính ngang 2 quân pháo hoặc mã. Thông thường để khai cuộc hai bên sẽ đưa các quân xe ra các đường dọc để tiện thủ và công.

Các quân trong bàn cờ tướng
Các quân trong bàn cờ tướng

- Pháo: mỗi bên có 2 quân

Quân pháo di chuyển theo chiều thẳng đứng hoặc ngang, được nằm trên một hàng riêng biệt. Có thể thấy, pháo đi giống quân xe. Khi pháo muốn ăn quân phải nhảy qua đúng 1 quân, khi không ăn quân, tất cả điểm từ điểm đi đến điểm đến phải không có quân cản

- Mã: mỗi bên có 2 quân

Mã đi ngang 2 ô, dọc 1 ô. Để dễ hình dung, quân mã đi theo hình chữ L 2x1. Khi đi nếu có quân cờ ở vị trí đó, theo luật gọi là mã bị cản, quân mã sẽ không đi được nữa. Mức độ cơ động của mã được đánh giá thấp hơn xe và pháo

- Tốt: mỗi bên có 5 quân

Tốt đi thẳng và ăn thẳng theo chiều dọc ở phần đất bên mình. Khi qua bên đất của đối phương, tốt có thể đi ngang và ăn ngang. Hai tốt sau khi qua sông đứng cạnh nhau thường được gọi là tốt huynh đệ. Hai quân này sẽ có giá trị ngang 1 quân pháo hoặc 1 quân mã. Đến tuyến đáy, thường được gọi là tốt lụt. Khi khai cuộc, người chơi thường thí tốt để dễ ứng chiến, thường đến khi cờ tàn giá trị của tốt sẽ tăng nhanh hơn và đem lại thắng lợi hoặc cầm hòa cho người chơi.

3. Cách xếp bàn cờ tướng

Cùng đi sâu vào nội dung chính của bài viết: cách xếp bàn cờ tướng

3.1. Bàn cờ tướng là gì?

Bàn cờ tướng là mặt phẳng/ tấm khăn/ miếng giấy được in hình chữ nhật với 90 điểm cắt - 9 đường dọc x 10 đường ngang. Ngăn giữa 2 bên người chơi là khoảng trống gọi là sông. Mỗi người chơi có 1 vùng gọi là cửu cung - hình vuông lớn do 4 hình vuông nhỏ, bên trong có 2 đường kẻ chéo hợp thành. Để tiện theo dõi cũng như ghi chép các nước cờ, người ta đánh dấu bàn cờ theo thứ tự từ 1 đến 9 từ phải sang trái theo chiều mỗi bên. 

Bàn cờ tướng là gì?
Bàn cờ tướng là gì?

Mỗi bên có 5 tuyến: tuyến hà, tuyến tốt, tuyến pháo, tuyến áp đáy, tuyến đáp. 

3.2. Cách xếp bàn cờ tướng

Đặt bàn cờ giữa 2 người chơi sao cho vuông vức mà thẳng hướng bàn cờ. 

Quân xe là quân có lực tấn công mạnh nhất, mỗi người chơi có 2 quân xe sẽ được đặt lần lượt vào 2 giao điểm góc ngoài cùng hàng 1. Tức giao điểm cột 1 và cột 9. 

Sau khi đặt quân xe, mỗi người chơi sẽ tiến hành đặt tiếp quân mã. 2 quân mã sẽ được đặt tao giao điểm liền kề quân xe hàng đầu. Tức giao điểm cột 2 và cột 8. 

Với 2 quân tượng, người chơi sẽ đặt quân tượng liền kề quân mã tại giao điểm hàng đầu tiên - giao điểm cột 3 và cột 7. 

Với vai trò bảo vệ quân tướng trong cửa cung, quân sĩ sẽ được đặt vào 2 góc cửa cung tại hàng cuối - giao điểm cột 4 và cột 6. 

Cách xếp bàn cờ tướng
Cách xếp bàn cờ tướng

Là quân cờ quan trong nhất, quân tướng được đặt tại vị trí trung tâm hàng cuối, cột 5, giữa cửa cung. 

2 quân pháo được đặt ở hàng thứ 3, tại cột 2 và cột 8.

5 quân tốt sẽ được xếp theo thứ tự tại cột 1 3 5 7 9.

Hàng 2 và hàng 5 sẽ được bỏ cách.

Trên đây là cách xếp bàn cờ tướng. Với những thông tin trên, banthe24h.vn hy vọng mang lại cho bạn thêm một lựa chọn về hình thức giải trí. Chúc các bạn có những phút giây chơi cờ thú vị nhé!

Bài viết gợi ý Các thế cờ tướng hay

Sau khi thuần thục các xếp cờ tướng, hãy cùng tham khảo những thế cờ hay dưới đây để chuyển bại thành thắng và có thời gian thư giãn chất lượng, bổ ích nhé. 

Các thế cờ tướng hay

hotline
Hỗ trợ thanh toán mua thẻ

Vietcombank sacombank Oceanbank hdbank vibbank bidv techcombank vnmart dongabank maritimebank namabank tienphongbank